Εκκλησίες

Κάθετα στην οριζόντια γραμμή των τριών εκκλησιών του χωριού βρίσκονται και τα 2 εξωκλήσια. Στο νότιο μέρος βρίσκεται η Μονή του Αγίου Αθανασίου, η οποία χρονολογείται από το 1750. Ο ρυθμός της εκκλησίας υποδηλώνει ότι η κατασκευή της μπορεί να χρονολογείται από τα βυζαντινά χρόνια. Ο ναός του Αγίου Αθανασίου είναι θολωτός με τρούλο και διαθέτει εσωτερική εικονογράφηση. Το μοναστήρι υπέστη πυρπόληση από τους Γερμανούς κατά τη διάρκεια της περιόδου 1941-1942, καταστρέφοντας τις αγιογραφίες χωρίς να υποστούν ζημιά οι τοίχοι του. Η καταστροφή περιλάμβανε τα κελιά, τα στάβλους και τις αποθήκες της Μονής.

Το μοναστήρι του Αγίου Αθανασίου διέθετε μεγάλη περιουσία, συμπεριλαμβανομένων χωραφιών, ελαιώνων, κτηνοτροφικών εκμεταλλεύσεων με γίδες και βοοειδή. Σημαντικοί Ηγούμενοι πέρασαν από εδώ, με τον τελευταίο από τους Δολιανά να είναι ο Χριστόφορος, ο οποίος μετακόμισε στη Μονή Μακραλέξη. Για χρόνια, η Μονή υπηρετούσε ο κτηνοτρόφος Θωμάς, ο οποίος αργότερα έγινε καλόγερος. Μετά από περίπου πενήντα χρόνια, η τελευταία καλόγρια της μονής ήταν η Χρύση Γάταινα, η οποία κοιμήθηκε το 1970 και από τότε η Μονή παραμένει κλειστή.

Από τότε, με πρωτοβουλίες διαφόρων Βαβουριωτών, το μοναστήρι έχει ανακαινιστεί, η αυλή του έχει πλακωστροθεί και προσφέρει σε κάθε επισκέπτη ένα σημείο γαλήνης και πνευματικής ηρεμίας.

Ο Άγιος ο Θαυματουργός

Ο Άγιος Αθανάσιος είναι γνωστός για τα θαύματα που συνδέονται με το νερό του. Το νερό του αγίου θεωρείται θαυματουργό και πιστοί από όλα τα χωριά της Μουργκάνας επισκέπτονται τον Ηγούμενο της Μονής, ο οποίος ευλογεί το νερό από τα λείψανα του Αγίου. Το νερό δίνεται στους πιστούς λέγοντας το όνομα του θεραπευόμενου. Υπήρχε ένας ιδιαίτερος τρόπος για να πάρει κανείς το νερό του Αγίου: έπρεπε να ξεκινήσει βουβός από το σπίτι του και να μη μιλήσει σε κανέναν κατά τη διάρκεια του δρόμου. Όταν έφτανε στη Μονή, ο Ηγούμενος ή η Καλόγρια έβλεπε τον πιστό, τοποθετούσε το νερό σε ένα καλάμι το το ευλογούσε και το έδινε στον πιστό σε ένα μπουκάλι. Κατά τη διάρκεια της επιστροφής του, ο πιστός έπρεπε να είναι πάλι βουβός.

Το λείψανο του Αγίου Αθανασίου (τίμια χείρα) φυλάσσεται στην Ιερά Μονή Γηρομερίου και οποιοσδήποτε μπορεί να ζητήσει άδεια από τον Ηγούμενο της μονής για να το προσκυνήσει.

Το Μοναστήρι των Ξενιτεμένων

Το μοναστήρι του Αγίου Αθανασίου αποτελεί μέχρι και σήμερα έναν σημαντικό χώρο κοινωνικών συναντήσεων και πνευματικής αναζήτησης. Βρίσκεται στην καρδιά της Μουργκάνας και έχει λειτουργήσει διαχρονικά ως κέντρο συνάθροισης για τους κατοίκους των γύρω χωριών και όχι μόνο. Οι επισκέπτες συναντιούνται σε αυτόν τον ιερό χώρο για να μοιραστούν τις εμπειρίες τους, να ανανεώσουν τους δεσμούς τους και να βιώσουν την πνευματική ηρεμία που προσφέρει το μοναστήρι.

Για τους ξενιτεμένους της περιοχής, το μοναστήρι του Αγίου Αθανασίου κατέχει μια ιδιαίτερη θέση στις καρδιές τους. Η επίσκεψη στο μοναστήρι πριν το μεγάλο τους ταξίδι αποτελούσε μια αναγκαία στάση. Οι ταξιδιώτες επισκέπτονταν το μοναστήρι για να λάβουν την ευλογία του Αγίου, ελπίζοντας για ένα ασφαλές και ευτυχισμένο ταξίδι. Αυτή η παράδοση διατηρείται ζωντανή μέχρι σήμερα, καθώς πολλοί απόγονοι των ξενιτεμένων συνεχίζουν να ακολουθούν τα ίδια βήματα των προγόνων τους.

Ο Άγιος Αθανάσιος συμβολίζει τη σύνδεση με τις ρίζες τους και την κοινότητα, ενώ ταυτόχρονα προσφέρει μια αίσθηση προστασίας και ευλογίας. Η διαδρομή προς το μοναστήρι είναι γεμάτη με αναμνήσεις και συναισθήματα, καθιστώντας την κάθε επίσκεψη μια ιερή και συναισθηματικά φορτισμένη εμπειρία. Το μοναστήρι συνεχίζει να είναι φάρος ελπίδας και σημείο αναφοράς για όσους αναζητούν πνευματική καθοδήγηση και κοινωνική σύνδεση.